02-06-2007, Saat: 23:43
(Son Düzenleme: 21-12-2008, Saat: 19:01, Düzenleyen: arachnanthe.)
14 Eylül 1908 Osmanlı Ahrar Fırkası kuruldu.
5 Nisan 1909 İttihat-ı Muhammedi Fırkası kuruldu.
5 Kasım 1918 İttihat ve Terakki Fırkası kendi kendisini feshetti.
22 Ocak 1919 Hürriyet ve İtilaf Fırkası, yeniden çalışmaya başladı.
29 Ocak 1919 İttihat ve Terakki Fırkası'nın
27 üyesi, Divan-ı Harbe verildi.
18 Ekim 1920 Türkiye Komünist Fırkası, Ankara'da resmen kuruldu.
3 Haziran 1925 Bakanlar Kurulu, Ankara İstiklal Mahkemesi'nin teklifiyle Cumhuriyet'in ilk muhalefet partisi olan Terakkiperver Fırkayı kapattı. Partinin kapatılmasına gerekçe olarak 'irticayı körüklemesi' gösterildi.
12 Ağustos 1930 Serbest Cumhuriyet Fırka'sı kuruldu.Başkanlığa Fethi Okyar geçti.
26 Eylül 1930 Ahali Cumhuriyet Fırkası, Adanada kuruldu.
17 Kasım 1930 Serbest Cumhuriyet Fırkası, kurucuları tarafından feshedildi
21 Aralık 1930 Adana'da kurulan "Ahali Cumhuriyet Fırkası" hükümet tarafından feshedildi.
29 Aralık 1930 Amele ve İşçi Partisi, Edirnede kuruldu.
18 Mayıs 1931 Cumhuriyet Halk Fırkasının Üçüncü Büyük Kurultayı toplandı.
18 Temmuz 1945 Çok partili demokratik hayatın ilk adımı atıldı: Milli Kalkınma Partisi kuruldu. Partinin kurucuları arasında Nuri Demirağ, Hüseyin Avni Ulaş ve Cevat Rifat Atılhan gibi isimler yer aldı.
7 Ocak 1946 CHP içindeki muhalefetten doğan Demokrat Parti, 'Dörtlü Takrir'in sahipleri tarafından Ankara'da kuruldu. Partinin genel başkanlığına Celal Bayar seçildi.
14 Mayıs 1946 Türkiye Sosyalist Partisi kuruldu. Kurucu Genel Başkanı, Esat Adil Müstecaplıoğlu oldu.
24 Mayıs 1946 Türkiye Sosyalist İşçi Partisi kuruldu.
17 Haziran 1946 Türkiye İşçi ve Çiftçi Partisi İstanbulda kuruldu. Ethem Ruhi Balkan ve Necmettin Deliormanın partinin kurucuları arasında bulunduğu açıklandı.
20 Haziran 1946 Türkiye Sosyalist Emekçi ve Köylü Partisi, Şefik Hüsnü liderliğinde kuruldu.
19 Temmuz 1948 Millet Partisi kuruldu.
20 Temmuz 1948 Millet Partisi kuruldu.
19 Aralık 1948 Türk Komünist Partisi, Bulgaristan Komünist Partisinin 5. Genel Kongresine bir telgraf gönderdi. Telgrafta "... Türk irtica hükümetinin ve mürteci Türk basınının bütün baskı ve tezviratlarına rağman Türk komünistleri faaliyetlerine devam etmektedir" denilmekt. (Cumhuriyet. 20.12.1948)
13 Ocak 1951 Türkiye Komünist Partisinin bazı üyeleri tutuklandı.
26 Ocak 1954 Kurucuları arasında Hikmet Bayur, Kenan Öner, Ahmet Tahtakılıç ve Osman Bölükbaşı'nın bulunduğu Millet Partisi kapatıldı.
20 Aralık 1955 Hürriyet Partisi kuruldu.
7 Nisan 1959 Türkiye Komünist Partisinin (TKP) kurucularından olan Şefik Hüsnü öldü.
29 Eylül 1960 Demokrat Parti kapatıldı.
29 Eylül 1960 Demokrat Parti kapatıldı
11 Şubat 1961 Adalet Partisi kuruldu.
13 Şubat 1961 Türkiye İşçi Partisi (TİP) kuruldu.
10 Ekim 1962 DPliler için af çıktı.
2 Aralık 1962 Adalet Partisinin I. Büyük Kongresi toplandı.
22 Eylül 1964 Sosyal Demokrat Parti kuruldu.
29 Kasım 1964 Adalet Partisi Büyük Kongresi'nde Süleyman Demirel ezici bir farkla genel başkanlığa seçildi.
27 Ekim 1965 Adalet Partisi Genel Başkanı Süleyman Demirel, koalisyon hükümetlerine son vererek Türk siyasi tarihindeki ilk Demirel Hülümeti'ni kurdu. AP, 13 Ekim'de yapılan seçimlerde yüzde 52,87 oranında oy almıştı.
21 Ekim 1966 CHP 18. Kurultayında İsmet İnönü yeniden Genel Başkan seçildi. Eski bir gazeteci olan Zonguldak milletvekili Bülent Ecevit de, 24 Ekim'de CHP Genel Sekreteri oldu.
12 Mayıs 1967 CHP'den ayrılan Turhan Feyzioğlu ve arkadaşları Güven Partisini kurdu.
15 Ekim 1968 Türkiye İşçi Çiftçi Partisi, Anayasa Mahkemesince kapatıldı.
26 Ocak 1970 Konya Bağımsız Milletvekili Prof. Necmettin Erbakan ve 16 arkadaşı Milli Nizam Partisini kurdu.
17 Aralık 1970 Demokratik Parti kuruldu. Partinin kurucuları arasında Ferruh Bozbeyli, Saadettin Bilgiç,Talat Asal ve Yüksel Menderes yer aldı.
10 Mart 1971 Yargıtay Başsavcılığı Milli Nizam Partisinin kapatılması için Anayasa Mahkemesi'ne başvurdu.
21 Mayıs 1971 Anayasa Mahkemesi, Milli Nizam Partisi'nin kapatılmasına karar verdi. Gerekçede, 'Laik devlet niteliğinin ve Atatürk devrimciliğinin korunması prensiplerine aykırı olması' ifadesi kullanıldı.
20 Temmuz 1971 Anayasa Mahkemesi, Türkiye İşçi Partisi'nin temelli kapatılmasına karar verdi. Kapatma kararına gerekçe olarak TİP'in faaliyetlerinin Anayasa'nın 57. maddesiyle, Siyasi Partiler Kanunu'nun 89. maddesine aykırı oluşu gösterildi. TİP'in mallarına el konulurken, 41 yöneticinin beş yıl süreyle parti kuramayacakları karara bağlandı.
8 Mayıs 1972 CHP olağanüstü kurultayında delegelerin çoğunluğunun İsmet İnönü'nün isteğine karşı çıkıp çoğunluğu Ecevitçi olan Parti Meclisi adaylarına oy vermesi üzerine CHP Genel Başkanı İsmet İnönü, 33,5 yıldır sürdürdüğü liderliğinden istifa etti.
1 Temmuz 1972 30 Haziran 1972 günü başlayan CHP'nin 21. Kurultayı'nda genel başkanlığa Bülent Ecevit seçildi. Eski Başkan İsmet İnönü, Ecevit'i ayağa kalkarak selamladı.
4 Eylül 1972 Cumhuriyetçi Güven Partisi kuruldu.
11 Ekim 1972 Milli Selamet Partisi Kuruldu
5 Kasım 1972 CHP Milletvekili İsmet İnönü, 'CHPnin parti politikasının memleket için sakıncalı istikamet aldığı' gerekçesiyle gece geç saatlerde hem CHP'den, hem milletvekilliğinden istifa etti. İnönü, eski Cumhurbaşkanı olduğundan senatör olarak Cumhuriyet Senatosundaki görevine devam etti.
21 Ocak 1973 Milli Selamet Partisi Genel Başkanlığı'na Süleyman Arif Emre seçildi.
3 Mart 1973 Milliyetçi Güven Partisi ile Cumhuriyetçi Parti birleşti. Bunlara bazı bağımsızların katılmasıyla 'Cumhuriyetçi Güven Partisi' kurulmuş oldu.
21 Şubat 1975 AP, MSP, CGP ve MHP seçim ittifakı için anlaştı.
9 Mart 1975 Siyasi haklarına yeniden kavuşan 43 eski Demokrat Parti'li parlamenter törenle AP'ye girdi.
21 Mart 1975 Milliyetçi Cephe olarak adlandırılan AP, MSP, CGP ve MHP arasında koalisyon protokolü için çalışmalar başladı.
1 Nisan 1975 Cumhurbaşkanı Korutürk, Demirel ile yeni bakanları Çankaya'da kabul etti.
6 Nisan 1975 Miliyetçi Cephe diye adlandırılan Demirel hükümetinin programı Millet Meclisi ve Cumhuriyet Senatosu'nda Demirel tarafından okundu.
30 Mayıs 1975 Türkiye İşçi Partisi eski Başkanlarından Mehmet Ali Aybar ve 49 kurucu üye "Sosyalist Parti"yi kurdular.
31 Mayıs 1975 Türkiye İşçi Partisi eski genel başkanlarından Mehmet Ali Aybar, 49 arkadaşıyla birlikte Sosyalist Parti adıyla yeni bir parti kurduklarını açıkladı.
23 Haziran 1975 CHP Genel Başkanı Ecevit, Gerede'de konuşma yaparken saldırıya uğradı.
24 Haziran 1975 MHP Genel Başkanı Alparslan Türkeş'in güneydoğu gezisi kapsamında uğradığı Diyarbakır'da olaylar çıktı.46 kişi yaralandı.
20 Kasım 1975 Türkiye Emekçi Partisi (TEP) Genel Başkanı Mihri Belli, partisi hakkında açılan kovuşturmada parti defterlerini savcılığa teslim etmediği için İstanbul DGM tarafından tutuklandı.
7 Haziran 1976 Türkiye Emekçi partisi'nin (TEP), 33 yönetici ve kurucusu hakkında açılan davaya İstanbul Devlet Güvenlik Mahkemesi'nde başlandı.
1 Ocak 1978 Cumhurbaşkanı Fahri Korutürk'ten yeni hükümeti kurma görevini alan CHP Genel Başkanı Bülent Ecevit, AP'den ayrılan ve bağımsız kalan 11 milletvekiliyle görüştü.
2 Ocak 1978 Bülent Ecevit, hükümeti kurdu, CHP dışında kendisini destekleyen herkese birer bakanlık verdi.
10 Ocak 1978 Bülent Ecevit başkanlığında kurulan yeni hükümet, işçi ve memur maaşlarının arttırılmasını, asgari geçim indiriminin yükseltilmesini ve asgari ücretin vergi dışı bırakılmasını kararlaştırdı.
17 Ocak 1978 Ecevit Hükümeti, 218 ret oyuna karşı 229 oyla güvenoyu aldı. Böylece, CHP, CGP, DP ve Bağımsızlardan kurulu kabine, Cumhuriyet tarihinin 42'nci hükümeti olarak resmen göreve başladı.
30 Ocak 1978 Türkiye İşçi Köylü Partisi (TiKP) kuruldu.
2 Ocak 1979 Ecevit Hükümeti'nden ilk kopma gerçekleşti. İçişleri Bakani İrfan Özaydınlı, görevinden istifa etti. İçişleri Bakanlığı'na vekaleten Orhan Eyüboğlu atandı.
12 Ocak 1979 İçişleri Bakanlığı'na, CHP Sakarya Senatörü Hasan Fehmi Güneş atandı.
7 Nisan 1979 Türkiye Emekçi Partisi Genel Başkanı Mihri Belli istanbul Sultanahmet'teki parti merkezine giderken yaylım ateşine tutularak ağır şekilde yaralandı.
30 Ocak 1980 CHP ve MSP 25 katsayı için anlaştılar.
6 Eylül 1980 Necmettin Erbakan liderliğinde Konya'da binlerce kişinin katılımıyla Kudüs'ü Kurtarma yürüyüşü yapıldı. Bu yürüyüş 12 Eylül 1980 ihtilalinden sonra MSP davasında önemli bir kanıt olarak kullanıldı.
3 Mart 1983 Yeni 'Siyasi Partiler Yasası', Danışma Meclisi'nce kabul edildi.
16 Mayıs 1983 12 Eylül 1980 ihtilalinden sonraki yeni dönemin ilk siyasi partisi olan Milliyetçi Demokrasi Partisi kuruldu. Genel Başkanlığı'na emekli orgeneral ve eski büyükelçi Turgut Sunalp'ın getirildiği partinin 42 kurucu üyesi arasında Emekli Org. Eşref Akıncı, Prof. Yılmaz Altuğ, İktisatçı İmren Aykut, Eğitimci Ö. Zekai Baloğlu, Yüksek Petrol Mühendisi Turgut Gülez, sanayici Şinasi Ertan, tarihçi T. Yılmaz Öztuna gibi tanınmış isimler yer aldı.
20 Mayıs 1983 Anavatan Partisi (ANAP) kuruldu. Kurucuları arasında Turgut Özal, Abdülhalim Aras, Hüsnü Doğan, Vehbi Dinçerler, Prof. Ercüment Konukman, Leyla Yeniay Köseoğlu, Adnan Kahveci, Mesut Yılmaz, Sudi Türel, Vural Arıkan, Bedrettin Dalan gibi isimlerin bulunduğu parti sağ çizgide politika yapmaya başladı.
20 Mayıs 1983 Halkçı Parti (HP) kuruldu. Sol çizgideki partinin genel başkanlığına avukat Necdet Calp getirildi. Kurucuları arasında Mucip Ataklı, M. Turan Beyazıt, Bahriye Üçok, Aytekin Yıldız, Günseli Özkaya, Neriman Elgin, M. Kemal Palaoğlu, Bilal Şişman gibi isimler yer aldı.
20 Mayıs 1983 Büyük Türkiye Partisi (BTP) kuruldu. Başlangıçta, Hür Demokrasi Partisi adı üzerinde durulduysa da daha sonra bundan vazgeçildi. Emekli Orgeneral Ali Fethi Esener'in genel başkan seçildiği partinin kurucuları arasında Refaaddin Şahin, Halil Akaydın, Mehmet Gölhan, Oğuz Gökmen, İhsan Göksel, Hasan Türkay, Refik Işıtman, Rüştü Naiboğlu da yer aldı. Parti, Milli Güvenlik Konseyi'nin 31 Mayıs 1983 günü yayınladığı 79 sayılı bildiri ile kapatıldı.
6 Haziran 1983 Sosyal Demokrasi Partisi (SODEP) kuruldu. Genel Başkanlığına Profesör Erdal İnönü'nün getirildiği partinin 42 kurucusu arasında Prof. Dr. Türkan Akyol, İsmail Hakkı Birler, Doç. Dr. Türker Alkan, Tekin Alp, Kamil Karavelioğlu, Cezmi Kartay, Cahit Külebi, Yiğit Gülöksüz, Oktay Ekşi, Doç. Dr. Korel Göymen de yer aldı. Aralarında genel başkan Erdal İnönünün de bulunduğu 21 üye Milli Güvenlik Konseyi tarafından veto edildi. Onların yerine gösterilen üyelerden de 13'ü vetoya uğradı.
19 Temmuz 1983 Refah Partisi kuruldu. Partinin 33 kişilik kurucu listesinde Numan Kılıç, Ahmet Tekdal, Zeki Büyüközer, Rıza Ulucak, Nuri Aksoy, Osman Aslan, Numan Çoban, Muharrem Kuru, Abdurrahman Serdar gibi isimler yer aldı. Sağ çizgide yer alan partinin kurucularından 29'u MGK tarafından veto edildi. Bunların yerine gösterilen yeni isimlerden 25'i de yine MGK'nın vetosuna uğradı. 24 Ağustos 1983 günü saat 17.00'ye kadar 30 kurucu üyesi MGK tarafından onaylanmayan partilerin seçimlere katılmayacağı hükmü de partiyi etkiledi. Refah'ın bu konuda Yüksek Seçim Kurulu'na yaptığı başvuru da reddedildi ve RP seçime giremedi.
25 Ekim 1983 Huzur Partisi, Anayasa Mahkemesince kapatıldı.
31 Ekim 1983 Yeni Üzen Partisi, SODEP ile birleşti.
23 Kasım 1985 DSP Genel Başkanlığına Rahşan Ecevit seçildi
13 Ekim 1986 Büyük Vatan Partisi kendini fesh etti.
8 Ekim 1987 Türkiye İşçi Partisi (TİP) ve Türkiye Komünist Partisi (TKP) birleşerek Türkiye Birleşik Komünist Partisi olduklarını Brükselde açıkladılar.
14 Ekim 1988 Medeniyet ve Hayvansever Ekonomi ve Tarım Partisi kuruldu.
23 Kasım 1990 Boğaziçi Üniversitesi İktisat Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Tansu Çiller Doğruyol Partisi'ne katıldı. Çiller, Özal'ın izlediği ekonomik politikaya yaptığı eleştirilerle tanınmıştı.
15 Haziran 1991 ANAP Üçüncü Olağan Genel Kongresinde Mesut Yılmaz, rakibi Yıldırım Akbulut'u 100 oy geride bırakarak, 623 oyla genel başkanlığa seçildi. Diğer aday Hasan Celal Güzel, ilk turda 20 oyda kalınca başkanlık yarışından çekildi ve daha sonra da partiden istifa etti.
12 Ekim 1992 Millet Partisi kuruldu.
29 Ocak 1993 Muhsin Yazıcıoğlu önderliğinde Büyük Birbik Partisi kuruldu.
7 Ekim 1993 Yeni Parti kuruldu.
20 Kasım 1993 DYP'nin 4. Olağan Büyük Kongresinde Tansu Çiller yeniden DYP Genel Başkanlığı'na seçildi. Çiller, 1.134 delegeden 1.045'inin oyunu aldı.
3 Nisan 1994 Dokunulmazlıkları kaldırılan DEP milletvekilleri, gözaltına alındılar.
13 Nisan 1994 RP Genel Başkanı Necmettin Erbakan'ın partisinin grup toplantısında kullandığı 'İktidara geleceğimiz kesindir. Bu geçiş tatlı mı olacak, tatsız mı, canlı mı olacak, cansız mı, kanlı mı olacak kansız mı? Geçiş dönemi yumuşak mı olacak, sert mi?' şeklindeki sözler ortalığı karıştırdı. Erbakan'ın sözleri kamuoyunda büyük tepki yaratırken, Ankara DGM Başsavcılığı soruşturma açtı.
26 Temmuz 1994 Besim Tibuk Başkanlığında Liberal Demokrat Parti kuruldu.
![[Resim: 7903atamizindeyizby5hs7ii4.jpg]](http://img125.imageshack.us/img125/434/7903atamizindeyizby5hs7ii4.jpg)
“Bir memlekette; namuslular, namussuzlar kadar cesur olmadıkça, o memlekette kurtuluş yoktur”


